Γιατί η Μήδεια σκότωσε τα παιδιά της ;

Το δίκιο δε φωλιάζει στα μάτια των θνητών · δίχως να μάθεις τι κρύβει κάποιος στην καρδιά του τον μισείς μ’ ένα σου βλέμμα μοναχά, χωρὶς ποτέ κακό να σου ’ χει κάνει.        ”Μήδεια-Ευριπίδης''                                                                                                                          

Medea – Frederick Sandys (c. 1867)

  Στην ελληνική μυθολογία, η Μήδεια είναι το εγγόνι του θεού Ήλιου Ήλιου και η κόρη του βασιλιά Αιήτη και της βασίλισσας Ηδίας. Είναι ίσως περισσότερο γνωστή ως βασικό πρόσωπο στην ιστορία του Ιάσονα και των Αργοναυτών, στην οποία βοηθά τον Ιάσονα στην προσπάθειά του να βρει το Χρυσόμαλλο Δέρας. Εμφανίζεται στις περισσότερες από τις πιο διάσημες αρχαίες πηγές, συμπεριλαμβανομένων των Ιστοριών του Ηροδότου, της Θεογονίας του Ησίοδου και Μεταμορφώσεων του Οβιδίου.     Υπήρχαν επίσης αρκετά έργα στην αρχαιότητα αφιερωμένασ’εκείνη, μεταξύ των οποίων και η Μήδεια του Ευριπίδη..                                                                                                                                           Μια άλλη διαβόητη πτυχή της ιστορίας της Μήδειας είναι το πόσο εκδικητική ήταν, κάτι που την οδήγησε να σκοτώσει τα δικά της παιδιά σε διάφορες αφηγήσεις του μύθου. Αλλά γιατί ακριβώς η Μήδεια σκότωσε τα ίδια της τα παιδιά; 

                      ;

    Ποια ήταν η Μήδεια

Η Μήδεια ταξίδευε στην Αθήνα με το χρυσό άρμα του Ήλιου 
Η Μήδεια ήταν η εγγονή του θεού Ήλιου. Είναι ευρύτερα γνωστή στην ελληνική μυθολογία ως σύζυγος του Ιάσονα και παίζει σημαντικό ρόλο στην ιστορία του στη Θεογονία του Ησιόδου (περίπου 700 π.Χ.). 
Ήταν επίσης μια βασική φιγούρα στην τραγωδία του Ευριπίδη, “Μήδεια’, η οποία εξιστορεί τη σχέση της με τον Ιάσονα, και τον απόηχο της συντριβής τους αφού ο Ιάσονας την εγκατέλειψε για να είναι με τη Γλαύκη, μια πριγκίπισσα της Κορίνθου.  
Το επικό ποίημα “Αργοναυτικά”, γραμμένο από τον Απολλώνιο Ρόδιο, παρουσίασε επίσης έντονα τη Μήδεια. 

Ιάσωνας και Μήδεια

Jason and Medea – John William Waterhouse (1907)

Η σχέση της Μήδειας με τον Ιάσονα έχει πολλές διαφορετικές εκδοχές. 

Σύμφωνα με το “Αργοναυτικά”, το οποίο είναι η πιο διαδεδομένη εκδοχή των γεγονότων, ο Ρόδιος λέει πώς η Μήδεια ερωτεύτηκε βαθιά τον αρχηγό των Αργοναυτών και υποσχέθηκε να τον βοηθήσει στην αναζήτησή του για το Χρυσόμαλλο Δέρας. Αυτή η εύνοια είχε ένα τίμημα, ωστόσο, ο Ιάσωνας θα έπρεπε να την παντρευτεί  αν τον βοηθούσε με επιτυχία. 
Αυτό το σχέδιο λειτούργησε, και αφού ο Ιάσονας απέκτησε το Χρυσόμαλλο Δέρας από τον Βασιλιά Αιήτη, έφυγε από την Κολχίδα με τη Μήδεια, που επέτρεψε τη διαφυγή τους δολοφονώντας τον ίδιο της τον αδελφό για να προκαλέσει αντιπερισπασμό. 

Μετά από πολλές περαιτέρω περιπέτειες, συμπεριλαμβανομένης της αναζωογόνησης του βασιλιά Πελία και της μαγείας του Τάλω της Κρήτης, ο Ιάσονας και η Μήδεια κατέφυγαν στην Κόρινθο, όπου παντρεύτηκαν για περίπου 10 χρόνια και απέκτησαν έως και 14 παιδιά, σύμφωνα με διάφορες μαρτυρίες. 

Γιατί η Μήδεια σκότωσε τα παιδιά της;

Αφού πέρασαν περίπου 10 χρόνια μαζί στην Κόρινθο, ο Ιάσονας πρόδωσε τη Μήδεια αφήνοντάς την για την πριγκίπισσα Γλαύκη (γνωστή και ως Κρέουσα), κόρη του βασιλιά Κρέοντα της Κορίνθου. Λέγεται ότι ο Ιάσονας άρχισε να κουράζεται να είναι παντρεμένος με τη Μήδεια, γιατί στην Κόρινθο η Μήδεια θεωρούνταν βάρβαρη, όπως και όλοι όσοι κατάγονταν από την Κολχίδα. Θέλοντας, λοιπόν, μια καλύτερη ζωή για εκείνον, αποφάσισε να παντρευτεί τη Γλαύκη. Το πώς περίμενε ο Ιάσονας η μάγισσα Μήδεια να αντιδράσει σ’ αυτόν τον αρραβώνα είναι άγνωστο, ωστόσο η Μήδεια αντέδρασε όπως όλοι οι άλλοι την περίμεναν. Με δολοφονική πρόθεση. 

Η Μήδεια ήταν συντετριμμένη και σχεδίασε τρόπους για να πάρει την εκδίκησή της από τον Ιάσονα και την πριγκίπισσα. Ανέπτυξε ένα θανατηφόρο φίλτρο και στη συνέχεια κάλυψε μια ρόμπα με αυτό το δηλητήριο, προτού στείλει κρυφά το ιμάτιο στη Γλαύκη. Επηρεασμένη από την ομορφιά της ρόμπας, και φυσικά αγνοώντας το θανατηφόρο κάλυμμά της, η Γλαύκη την φόρεσε, αλλά αμέσως το δηλητήριο εμποτίστηκε στο δέρμα της, κάνοντας την να φωνάξει από τον πόνο. 

 Ο βασιλιάς Κρέοντας άκουσε τις κραυγές της κόρης του και προσπάθησε να βγάλει το ιμάτιο, αλλά κρατώντας το, το δηλητήριο εισχώρησε μέσα του.  Έτσι, λοιπόν, μετά τον θάνατο της κόρης του, ο Κρέοντας  σκοτώθηκε καθώς προσπαθούσε να την σώσει. 

 Ωστόσο, η Μήδεια ήθελε μεγαλύτερη εκδίκηση για τον Ιάσονα. Φρόντισε λοιπόν, να του προκαλέσει τον μεγαλύτερο πόνο. Σύμφωνα με τον αρχαίο Έλληνα τραγικό Ευριπίδη, η Μήδεια δολοφόνησε δύο από τους γιους της - τον Μέρμερο και τον Φέρη - που γέννησε από τον  Ιάσονα και τον εμπόδισε να τους κάνει μια σωστή ταφή στη συνέχεια. Αμέσως μετά η  Μήδεια διέφυγε από την Κόρινθο για την Αθήνα με τη βοήθεια του Ήλιου, ο οποίος της παρείχε ένα άρμα που οδηγούσε ένας δράκος. Αυτό το τελευταίο γεγονός μπορεί να δείχνει ότι οι θεοί δεν διαφωνούσαν πλήρως με τις ενέργειες της Μήδειας. 

Σκότωσε πραγματικά η Μήδεια τα παιδιά της;

Μερικοί μελετητές υποστηρίζουν ότι η Μήδεια δεν σκότωσε ποτέ εν ψυχρώ τους δύο γιους της και ότι αυτή ήταν απλώς μια μεταγενέστερη εκδοχή της ιστορίας που δημιούργησε ο Ευριπίδης στο δεύτερο μέρος του 5ου αιώνα π.Χ. 

Μερικοί μελετητές, συμπεριλαμβανομένου του θρυλικού Έλληνα ποιητή Κρεόφυλλου, πιστεύουν ότι ο Μέρμερος και ο Φέρης λιθοβολήθηκαν μέχρι θανάτου από τους πολίτες της Κορίνθου και ότι η Μήδεια δεν ήταν υπεύθυνη για το θάνατο των δύο γιων της. 

Ο Εύμελος της Κορίνθου, ένας ημι-θρυλικός Έλληνας επικός ποιητής, υποστήριξε ότι η Μήδεια σκότωσε τα παιδιά της, αλλά ότι το έκανε τυχαία καθώς προσπάθησε να τα κάνει αθάνατα  θάβοντάς τα ζωντανά κάτω από το ναό της Ήρας. 

 Ακόμα κι η Μήδεια, του Ευριπίδη, μιλά με τα λόγια μάνας που χάνονται όλα τριγύρω της μετά τον χαμό των παιδιών της:
“Λοιπόν, παιδιά μου, άδικα σας ανάστησα;
Άδικα μοχθούσα και παιδευόμουνα με βάσανα;
Του κάκου τράβηξα τους σκληρούς της γέννας σας τους πόνους;
Κι είχα σε σας η δύστυχη πολλές ελπίδες να με γεροκομήσετε
και πως σαν πεθάνω όμορφα με τα χέρια σας θα με στολίσετε
που οι άνθρωποι το λαχταράν.
Μα τώρα πάει κάθε γλυκιά μου συλλογή, γιατί μακριά σας
άθλια ζωή γεμάτη πίκρες θα περάσω.”