Η ΛΑΪΚΗ ΘΥΜΟΣΟΦΙΑ

 Σε κάθε μικρή κοινωνία κυρίως στην επαρχία, στις μεγάλες πόλεις χάνονται, υπάρχου ορισμένα άτομα, συνήθως εντελώς χωρίς ...φιοριτούρες και χάντρες της μόρφωσης και των γραμμάτων [1] που τα διακρίνει ουσιαστική, λαϊκή θυμοσοφία. Πολλές εκφράσεις τους περικλείουν μεγάλες αλήθειες βγαλμένες μέσα από την ίδια τη ζωή. Με δυο λόγια, ατάκα, περιγράφουν μια κατάσταση που ό άλλος θα έκανε ολόκληρη ανάλυση. Μια τέτοια κυρία είναι η Εφη [2] η μάνα της Μάντως στην καντίνα με τα ωραία καλούδια και μεζεκλίκια της ολόκληρο το καλοκαίρι και συνεχίζουμε απτόητοι.  [Περισσότερα για αυτή κλικ ΕΔΩ]

Μια μέρα τη ρωτάω για ένα συνονόματό της αν τον ξέρει και μου απαντά: 

"Αμ αυτός στρεκλάει και θέλει στύλωμα  και θέλει και γυναίκα μικρότερη 10 χρόνια". Τι στύλωμα τη ρωτάω. "Όπως βάζαμε στα γαϊδούρια φούόρκες για να μη γύρει το φόρτωμα...

Μια άλλη φορά όπως της έλεγα ότι η κληρονομικότητα διαδραματίζει σοβαρό λόγο για διάφορες σωματικές και και ψυχικές παθήσεις μου λέει με στόμφο λαϊκής πρακτικιάς μανούλας σε τέτοια:

- Ναι ξέρω μια οικογένεια που η μάνα και οι δυο κόρες είναι στο φρενοκομείο κι ο γιός, άστα να πάνε "η πόρτα είναι ανοιχτή"' 

[1] Η αείζωη μάνα μου όταν άκουγε κάποιον και δεν καταλάβαινε τίποτα έλεγε με συστολή και σέβας: " Αυτός είναι μορφωμένος.." 

[2] Την έκανα χρυσή, που λένε, αλλά δεν θέλει με τίποτα να την ηχογραφήσω, και τα λέει τόσο ωραία! 

Να τονίσω και τούτο, η Εφη με τον άντρα της το Φ'ωτη είναι πολύ ζουζούνια στη δουλειά. Οι δυο του μαζεύουν 3000 ελιές κάθε χρόνο επί 3 μήνες και   όλα τα σχετικά, κλαδέματα, λιπάσματα, ραντίσματα κκκ! Συνάμα έχουν και 15 πρόβατα και πήζουν και τυρί....και για την καντίνα  

1000 μπράβο στον δήμαρχο Πύργου . Αναμένουμε και από τον δικός μας..........

      Όπως έχουμε τονίσει πάμπολλες φορές το μοναδικό χωριό στον δήμο μας που χαρακτηρίζεται μαρτυρικό είναι το Λέπρεο,[Στροβίτσι] μια και κάηκε σχεδόν ολοσχερώς  από τους κατακτητές ναζιστές στην Κατοχή. 
Το πολύπαθο και το μαρτυρικό Λέπρεο, πολλάκις έχουμε τιμήσει σε αυτή τη σελίδα.[κλικ  ΕΔΩ, ΕΔΩ, ΕΔΩ, ΕΔΩ ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ, ΕΔΩ.....

  Μάλιστα πριν 7 χρόνια, στην επέτειο του 2017, με πρωτοβουλία μας κόντρα στους τοπικούς παράγοντες (πρόεδρος Κοινότητας, τοπικός πολιτιστικός σύλλογος, Σύλλογος Στροβιτσάνων Αθήνας) έλαβε χώρα πανηγυρική, δοξαστική εκδήλωση για την επέτειο του στυγερού Ολοκαυτώματος στις 7 Ιουλίου 1944 από τους ναζιστές Γερμανούς. Ακολούθησε τον Ιούλιο του 20 έκκληση το πολύπαθο χωριό να αναγνωριστεί και συμπεριληφθεί στα "Μαρτυρικά χωριά" με σχετική και εμπεριστατωμένη ανάρτηση [κλικ ΕΔΩ] Στη συνέχεια έγιναν επανειλημμένες εκκλήσεις και διαβήματα και στην κοινότητα του χωριού αλλά και στην προηγούμενη δημοτική αρχή. Μάλιστα αποστείλαμε και το τι απαιτείται να κάνουν. Δυστυχώς ΟΛΟΙ μας έγραψαν καταλλήλως. Βεβαίως οι μεν πρόσβαλαν το ίδιο το χωριό τους, οι δε το αξίωμά τους. Οπότε και εμείς τόσο απηυδήσαμε με αποτέλεσμα να το αφήσουμε. Λάθος μας ήταν αλλά τι να κάναμε αφού είχαμε ντουβάρια μπροστά μας.

Και να που στη χτεσινή "ΠΡΩΙΝΉ" είχε την διπλανή είδηση, που λέει τα εξής:     

Με ομόφωνη απόφασή του το Δημοτικό Συμβούλιο Πύργου σε συνεδρίαση στις 27 Ιανουαρίου 2025, αποφάσισε την υποβολή αίτησης στην επιτροπή της παρ. 5 του άρθρου 18του Ν. 2503/1997 για τον χαρακτηρισμό των Δ.Κ. Χειμαδιού και Καράτουλα της Δ.Ε. Ωλένης του Δήμου Πύργου, ως «μαρτυρικά χωριά» Σύμφωνα με τα όσα ανέφερε στην εισήγηση του θέματος ο δήμαρχος Στάθης Καννής «βάσει της βιβλιογραφίας αλλά και των προσωπικών μαρτυρίων που έχουν καταγραφε , ως ελάχιστος φόρος τιμής της ελληνικής πολιτείας, για τις Δ.Κ Χειμαδιού και Καράτουλα της Δ.Ε. Ωλένης του Δήμου Πύργου, ακριβώς 80 χρόνια μετά τις τραγικές καταστάσεις που βίωσαν από τους ξένους κατακτητές, χάνοντας τη ζωή τους δεκάδες συμπολίτες καθώς και σπίτια, ζώα, κτλ., είναι η αναγνώρισή τους «ως μαρτυρικά χωριά»». Στη συνεδρίαση παρέμβαση έκανε η πρόεδρος της Δ.Κ. Χειμαδιού Αμαλία Ξουλεή και οι επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεών οι οποίοι εξέφρασαν τη θετική τους στάση για το θέμα. Στον φάκελο προς την «Επιτροπή αναγνώρισης μαρτυρικών πόλεων και μαρτυρικών χωριών» θα επισυναφθούν αποσπάσματα από βιβλία, άρθρα, έρευνες, φωτογραφίες και ληξιαρχικές πράξεις των εκτελεσθέντων στην περιοχή Φονικά στις 14.7.1944, στο Καράτουλα στις 7.7.1944, στο Μαυρομάτη και στο Τουρκοσκάλι και σε άλλα σημεία του πρώην δήμου Ωλένης.

1000 μπράβο λοιπόν στον δήμαρχο Πύργο. Για να δούμε ο δικός μας τι θα πράξει. Προσεχώς θα στείλουμε σχετική επιστλή  και θα δούμε.

ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗΣ & ΛΕΠΡΕΟ

    Γνωστά είναι τα περί Λεπρέου [Στροβίτσι] και στην αρχαία εποχή αλλά και στη νέα. Το αρχαίο Λέπρεον είναι ένας από τους σπουδαιότερους και πιο εντυπωσιακούς αρχαιολογικούς χώρους της Τριφυλίας. 

Στη νέα εποχή αποτελεί ένα από τα πιο μαρτυρικά χωριά αφενός λόγω του ολοκαυτώματος  από τους Γερμανούς στη κατοχή αλλά και λόγω του ακραίου φαινομένου της αντιπαράθεσης μεταξύ  κατοίκων  μέχρι την εκτέλεση ψυχρών φόνων [κλικ ΕΔΩ] 

Τμήμα των οχυρώσεων
του αρχαίου Λεπρέου

 Το αρχαίο λοιπόν Λέπρεο ήταν χτισμένο σε στρατηγικό σημείο αφού είχε τον έλεγχο των χερσαίων οδών που οδηγούσαν από την Μεσσηνία προς την Ηλεία και από το Ιόνιο προς την Αρκαδία και η ισχυρή παρουσία του αναφέρεται από όλους τους ιστορικούς, περιηγητές, Όμηρος, Στράβων, Παυσανίας && . 

 Τα σπουδαιότερα για την ονομασία  αναφέρει ο Παυσανίας: Ιδρύθηκε από τον ήρωα Λέπρεο γιο του Πυργέως (ή του Kαύκωνα   σύμφωνα με τον Αθήναιο, Ο περιηγητής αναφέρει την εκδοχή ότι η πόλη πήρε την ονομασία της από την κόρη του Πυργέα Λεπρέα ενώ κατά μια άλλη εκδοχή οι πρώτοι κάτοικοι της γης είχαν προσβληθεί από την αρρώστια λέπρα και πως η πόλη πήρε το όνομα από το ατύχημα των κατοίκων. Προς το ρήμα λέπω (απολεπίζω, ξεφλουδίζω) σχετίζονται οι λέξεις λέπος, λέπυρον (κέλυφος ή τσόφλι), λεπίς, λεπτός και λεπρός. Ή τοπωνυμία Λέπρεον σχετιζόταν στην αρχαιότητα και με την παρουσία πετρωμάτων "απολεπιζομένων".

     Να που τελευταία στους ¨ΟΡΝΙΘΕΣ" του Αριστοφάνη από μια καταπληκτική έκδοση-αφιέρωμα που είχε κάνει το "ΠΟΝΤΙΚΙ" το μακρινό 1999, διάβασα τα εξής:

    Οι δυο Αθηναίοι. που εγκαταλείπουν  την πόλη τους απηυδισμένοι, φτάνουν σε ένα δασότοπο στο σπίτι του Τσαλαπετεινού και τον ρωτούν σε πιο μέρος να πάνε να ζήσουν ήσυχα κι ανθρώπινα και τους προτείνει :

: Να πάτε να μείνετε στο Λέπρεο της Ηλείας 

 και απαντά ο Εύελπίδης

:Όχι , μα τους θεούς δεν το έχω δει, μα το σιχαίνομαι από τον λεπρό Μελάνθιο.

Και ο σχολιαστής ετυμολογεί τη λέξη Λέπρεο από το λεπρός, γιατί η περιοχή ήταν γεμάτη από ποικιλόχρωμες και λευκές πέτρες σαν την όψη των λεπρών ή γιατί οι πρώτοι κάτοικοι του έπασχαν από τη νόσο αυτή.

  Τελικά αυτή η εκδοχή είναι και η πιο πιθανή.

Ξακουστό το Λέπρεο!!!

"ΨΥΧΗ ΒΑΘΙΑ"

[[Λέω,Θοδωρή,γιατί, νιώθω,άνθρωπο,δικό,,,,μας,

έκανες,πιστεύω,μεγάλο,δώρο,στους συγχωριανούς,

μου,τους, Λεπρεατες,,

ευχαριστούμε,,,,]]

        Τόσα χρόνια, κοντά στα δέκα, που ασχολούμαι με τον δημόσιο λόγο μέσω αυτού του βήματος, δε λέω, πολλάκις διάφοροι καλοί φίλοι με έχουν ευχαριστήσει, κυρίως όταν επαινώ και εξαίρω μια πράξη τους, ως επί το πλείστον κοινωνικής προσφοράς, ή την επιχείρησή τους, αλλά και μετά από ένα αφιέρωμα στο χωριό τους.

Πρέπει όμως ρητά να ομολογήσω, ότι λίγες φορές, καλύτερα σπάνιες έχω δεχτεί τόσο ζεστά λόγια, που αγγίζουν την καρδιά μου. 

Λόγος λιτός, απέριττος, δωρικός. Ή ταν ή επί τας.

  Πιστεύω να μην παρεξηγηθώ εάν αναφέρω τον αποστολέα και τα σχετικά. Άλλο και τούτο με τα προσωπικά δεδομένα. Τέλος πάντων ......
    Μετά λοιπόν από τόσες και τόσες αναρτήσεις,[κλικ  ΕΔΩ, ΕΔΩ, ΕΔΩ, ΕΔΩ ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ, ΕΔΩ......]  που έχω κάνει για το Λέπρεο και ειδικά για το Ολοκαύτωμα του χωριού παρουσιάζοντας πολλά στοιχεία και "ζωντανές" μαρτυρίες, τις προάλλες δέχτηκα το εν λόγω μήνυμα από έναν πατριώτη Στροβιτσάνο [1] ξενιτεμένο, τον Νίκο Μανουσόπουλο, που κατοικοεδρέυει στο Cazararo της Ιταλίας, απέναντι από την Κέρκυρα΄[2]. 

 Και να τονίσω και τούτο. Κουτσά στραβά ήρθαμε σε τηλεπικοινωνία με τον Νίκο και διαπίστωσα με χαρά ότι ότι είναι ΑΝΘΡΩΠΟΣ, με "ψυχή βαθιά", υπεράνω πολιτικών πεποιθήσεων!!! Υπόψη από τα γεννοφάσκια του αριστερός!

[1] Βεβαίως και είμαι πατριώτης,  αλληλέγγυος και σύμμαχος όχι μόνο με τους Γιαννιτσοχωρίτες αλλά και με τους Στροβιτσάνους, τους Αλιώτες, τους Ζαχαραίους και γενικά τους Έλληνες, αλλά με όλους τους  ανθρώπους όπου γης. Κυρίως με τους αγρίως υποταγμένους και καταφρονεμένους και πάντα αδικημένους. Ίσως είναι περιττό μια τέτοια διαβεβαίωση μετά  κι από τις τελευταίες  αυτοσωμικές έρευνες στη Γενετική των πληθυσμών όπου με την πάροδο των αιώνων και μέσω της διαδοχής των γενεών τα γονίδιά  των λαών  έχουν διασπαρεί [ σε μεγάλο ποσοστό ημών των Ελλήνων] σε όλη τη Γη και η ανθρωπότητα είναι ένα σύνολο γενετικών  προσμίξεων και καταβολών» 

 ΟΛΟΙ ΕΙΜΑΣΤΕ ΑΔΕΛΦΙΑ!!

Οπότε αγαπητοί μου ΝΑΙ στην υπέρβαση των εθνικών διαφορών και πρόταση για συνεργασία μεταξύ των κρατών και των λαών.

[2] Πολύ κοντά βέβαια, ένας πήδουλος, αλλά για φανταστείτε τι νόστος και καθημερινό μαρτύριο είναι να θωρείς την πατρίδα σου και να την ακουμπάς με μια ματιά αλλά να είσαι συνάμα και σε άλλη χώρα...

ΠΥΡΠΟΛΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΟΛΙΑ (ΓΑΡΔΙΤΣΑ)

Στην περιοχή μας κατά το τελευταίο χρόνο της 

Γερμανικής κατοχής, έγινε και ο πυρπολισμός 

της Γάρδιτσας, τον οποίο περιγράφει 

ο Δημήτριος Χριστοδουλόπουλος. 

Την 24ην Μαρτίου 1944 και μετά παρέλευσιν 117 ετών από τον πυρπολισμόν του χωρίου Γάρδιτσα από του Ιμπραήμ, το χωρίον εδέχθη και δεύτερον πυρπολισμόν υπό των Γερμανοταγματασφαλιτών.

Την 23ην Μαρτίου εισήλθον τριακόσιοι περίπου Γερμανοί και ταγματασφαλίται και παρέμειναν εντός αυτού είκοσι τέσσερις (24) ώρας. Κατέστρεψαν άπαντα τα οικιακά είδη απασών των οικιών και τα πλέον πολυτιμότερα είδη π.χ. ωρολόγια, είδη προικός κλπ. Ούτοι επήραν τα ζώα των χωρικών άτινα παρέλαβον μαζί των φορτωμένα μέχρι τα Δραγουμανέικα Χάνια. Εκεί πλέον εγκατέλειψαν τα ζώα, τα οποία παρέλαβον και πάλιν οι κάτοχοι από την οργάνωσιν ΕΑΜ Δραγουμάνου, αξιούντες από τους κατόχους των ζώων τεσσαράκοντα ζεύγη αυγών δι’ έκαστον ζώον, πράγμα όπερ και επέτυχον. Οι Γερμανοί και οι ταγματασφαλίται, καθ’ ην ώραν ετοιμάσθησαν να αναχωρήσουν με τα λάφυρα, έθεσαν πυρ και επυρπόλησαν είκοσι οκτώ (28) οικίας, όσες ακριβώς είχεν πυρπολήσει και ο Ιμπραήμ το έτος 1827. Την 24ην Μαρτίου εφόνευσαν τον Λεωνίδα Δήμου Καφίρην ηλικίας 75 ετών.

ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΜΝΗΜΕΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΟΥ '44 ΣΤΟ ΛΕΠΡΕΟ !!!

Ως στέφανο τιμής και δόξας στη μνήμη του ολοκαυτώματος του Λεπρέου σαν αύριο από τους ναζιστές Γερμαναράδες, στις 7 Ιουλίου 1944, καταθέτουμε τη ζωντανή μαρτυρία της Κυράς κι Αρχόντισσας Σοφίας Δέδε. Αν και αγγίζει τα 90νήντα είναι απίθανη, καταπληκτική. Είναι δε  "παπαδομήτηρ" του γνωστού πρωτόπαπα Παπαγιάνη!!!

Αύριο δε το απόγευμα στη πλατεία του χωριού 

θα   τελεσθεί   τρισάγιο   από   την   κοινότητα.  

ΕΥΓΕ ΣΤΟΝ πρόεδρο Παναγιώτη Ζαχαρόπουλο!!!

ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΟΥ ΛΕΠΡΑΙΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΘΕΊ ΚΑΙ ΝΑ ΣΥΜΠΕΡΙΛΗΦθΕΙ ΣΤΑ "ΜΑΡΤΥΡΙΚΑ ΧΩΡΙΑ"

    Για το πολύπαθο και το μαρτυρικό Λέπρεο (Στροβίτσι), που πολλάκις έχουμε τιμήσει σε αυτή τη σελίδα. Μάλιστα πριν 3 χρόνια, στην επέτειο του 1917,  με πρωτοβουλία μας κόντρα στους τοπικούς παράγοντες (πρόεδρος Κοινότητας,  τοπικός πολιτιστικός σύλλογος, Σύλλογος Στροβιτσάνων Αθήνας) έλαβε χώρα πανηγυρική, δοξαστική εκδήλωση  για την επέτειο του στυγερού Ολοκαυτώματος στις 7 Ιουλίου 1944 από τους ναζιστές Γερμανούς.

  Όμως, όλως παραδόξως, υπάρχει παντελής έλλειψη αναφορά σε όλη τη παλιά και σύγχρονη βιβλιογραφία. 

   Αποτέλεσμα αυτής της άγνοιας γεγονότων είναι το Λέπρεο με αυτό το Ολοκαύτωμα να μην συμπεριλαμβάνεται στα "Μαρτυρικά Χωριά" που είναι αναγνωρισμένα με προεδρικό διάταγμα, κατόπιν ενεργειών  της ΕΣΔΟΓΕ (Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας),{1]  και που μέχρι τώρα έχουν φτάσει τα 110, και μάλιστα το τραγικό και φρικαλέο Ολοκαύτωμα να μην αναγνωρίζεται από πουθενά [2]

     Για αυτό τον λόγο μέσω διαφόρων φίλων και γνωστών ήρθαμε σε επαφή με τον γραμματέα του ΕΣΔΟΓΕ Αριστομένη Συγγελάκη που με ενημέρωσε για την όλη διαδικασία ώστε να συμπεριληφθεί και το Λέπρεο στα "Μαρτυρικά χωριά". [3

Απαιτείται λοιπόν να γίνει ένας φάκελος με όλα τα σχετικά και να αποσταλεί στον ΕΣΔΟΓΕ 

      Για αυτό το λόγο πρέπει να  γίνουν τα εξής:

•    Αίτημα του προέδρου της Κοινότητας Λεπρέου με απόφαση του κοινοτικού συμβουλίου στο δήμο Ζαχάρως.
•      Κάλεσμα από τον δήμο ενός ιστορικού για την σχετική έρευνα σε όλες τις πηγές [εφημερίδες της εποχής, Γερμανικές. μαρτυρίες, μνημεία κ.τλ.] και την σύνταξη ενός  εμπεριστατωμένου φακέλου. 
• Αποστολή του φακέλου στον ΕΣΔΟΓΕ για την αναγνώριση, που θα μεριμνήσει για τα περαιτέρω [π.δ. και λοιπά].    

[1] Ο αξέχαστος Μανώλης Γλέζος ήταν δημιουργός και πρόεδρος του ΕΣΔΟΓΕ μέχρι τον θάνατό του.. Αξίζει να τονίσουμε τη παρακαταθήκη του: «Η στερνή μου εξομολόγηση είναι: Να μη δολοφονηθούν και οι μνήμες, να μη σβήσουν τα καντήλια της μνήμης. Να μην ξεχαστούν οι μνήμες» κλικ ΕΔΩ

[2] Μέγιστη και αδιάσειστη μαρτυρία είναι το Μνημείο με τις μαρμάρινες πλάκες που είναι στην πιο περίοπτη θέση της πλατείας κάτω από τα αιωνόβια πλατάνια. Επίσης τεράστια αξία έχουν οι μαρτυρίες γερόντων, αυτόπτων μαρτύρων  που έχει περισυλλέξει το yannitsochori. blogspot,com. Βεβαίως το Μνημείο είναι έργο του "Πολιτιστικού Συλλόγου Στροβιτσάνων Αθήνας" πιθανότατα τα πρώτα χρόνια του Πασόκ αλλά παραμένει άξιο απορίας γιατί ο Σύλλογος δεν προέβη, αλλά και η Κοινότητα, σε καμία ενάργεια αναγνώρισης.   

[3] Όλη αυτή η ιστορία  άρχισε τον χειμώνα με σκοπό στην αυριανή επέτειο του Ολοκαυτώματος όλα να είχαν γίνει και μάλιστα προγραμματίζαμε κάποιος από το ΕΣΔΟΓΕ να είναι και ομιλητής στην εκδήλωση που θα γινόταν. Δυστυχώς λόγω της πανδημίας του κορονοϊού όλα αναβλήθηκαν. Πάντως όπως μας ενημέρωσε ο πρόεδρος του χωριού Ζαχαρόπυλος Παναγιώτης θα τελέσουν ένα τρισάγιο το απόγευμα της Τρίτης,  αλλά δυστυχώς δε μπορώ να παραβρεθώ...μια και είμαι εγκλωβισμένος στην Αθήνα.  

ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ

Ένα θέμα με τους Γερμανούς, σύμφωνα με έναν φίλο υπάρχει και με τη Γάρδιτσα, οπότε απαιτείται σχετική έρευνα. Όποιος φίλος αναγνώστης γνωρίζει κάτι σχετικό ...τον περιμένουμε...

Μια άλλη εκδοχή για την ενέδρα των ανταρτών στη γέφυρα της Κορακοφωλιάς και το Ολοκαύτωμα στο Λέπρεο!!!ΛΕΠΡΕΟ ΝΙΚΑΝΔΡΟΣ Γ. ΝΤΟΥΦΑΣ

  Η κάτωθι μαρτυρία για την ενέδρα των ανταρτών στην Κορακοφωλιά και το Ολοκαύτωμα στο Στροβίτσι [Λέπρεο] στις 7 Ιουλίου 1944 είναι από τα απομνημονεύματα του Γιώργου Ντούφα, αντάρτη στο ΕΑΜ, από την Λινίσταινα με κατοίκηση και στο Γιαννιτσοχώρι εκείνα τα χρόνια,  καθώς ο μικρότερος αδελφός του  ο περιώνυμος Χρήστος είχε παντρευτεί την αδελφή της μάνας Ελένης, τη Φωτούλα. Έτσι πρέπει να έλαβε χώρα η αναποτελεσματική και άστοχη επιχείρηση της ενέδρας των ανταρτών στην Κορακοφωλιά. Μάλιστα αυτή η εκδοχή ταιριάζει και δένει με την περιγραφή του γερόλυκου που είχε επιστρατευτεί στην ...άλλη μεριά, την αντίθετη των ανταρτών [κλικ ΕΔΩ] 

 <<....Στο χωριό Ζάχα που φτάσαμε όπου και η Ε.Τ.Α επιμελητεία του αντάρτη μας έδωκε κάτι να φάμε, θυμάμαι χιλοπίτες της κατοχής με λίγο ψωμί μπομπότα. Εκεί μάθαμε ότι καμιά εξηνταριά γερμανοί από τη μεριά της Φυγαλίας είχανε ανέβη μέχρι του (Ζούρτσα) Ν.Φυγαλία τώρα, και μάλιστα ένας καπετάνιος με μια ομάδα αντάρτες ο δάσκαλος Νίκανδρος θέλησε να χτυπήση τους Γερμανούς στη θέση Κορακοφωλιά κοντά στο γεφύρι μεταξύ Ζούρτσας – Στροβίτσι (Λέπραιον) και μάλιστα εκεί στου Ζάχα όπως και στην Ανδρίτσαινα που πήγαμε μετά μάθαμε ότι οι Γερμανοί πάθαν ζημιά. Δυστηχώς όμως η ενέργεια του Νίκανδρου αποδείχτηκε μια μεγάλη αποτυχία από έληψη οργάνωσης της επιχείρησις από μέρους του Νίκανδρου που ενώ η τοποθεσία ήσαν άριστη γι’ αυτή τη δουλιά και έπρεπε αν η ενέδρα είχε οργανωθή από στρατηγικής καλά να μην επιζήση κανένας Γερμανός, ενώ παρά λίγο να γίνη το αντίθετο γιατί ο Νίκανδρος χτύπησε τους Γερμανούς πριν μπουν όλοι στο χώρο της ενέδρας αφ’ ενός και αφετέρου ούτε και τα μέσα πυρός όπως το οπλοπολυβόλο είχαν ταχτοποιηθή στην κατάλληλη θέση, αλλά ούτε και μέτρα για τυχόν υπερφαλάγγιση της ομάδας από τυχόν οπισθοφυλακή των Γερμανών πράγμα που έγινε και παρά λίγο η ομάδα να εξωντωθή ολόκληρη από τους Γερμανούς γιατί η τελευταίοι της φάλαγγας των γερμανών εκινήθησαν προς κύκλωση της ομάδας, η οποία σώθηκε χάρις στη μορφολογία του εδάφους. Οι Γερμανοί νομίζω με απώλειες 2 νεκρούς ή και κανέναν δεν θυμάμαι καλά προχώρησαν και για αντίποινα έκαψαν το χωριό Στροβίτσι (Λέπραιο) και μάλιστα ένα γέρο άρρωστο τον έκαψαν ζωντανό μέσα στο σπίτι του. Ίσως το ίδιο να γινότανε κι αν πετύχαινε η ενέδρα, αλλά τότε χαλάλι, θα είχαν εξωντωθή 60 Γερμανοί. Και ύστερα ο Νίκανδρος θα έπρεπε να κάνει και εκτίμηση δυνάμεων μεταξύ δικών του και Γερμανών, και εν ανάγκη να μην κάνει καμιά ενέργεια αν καταλάβαινε ότι το τμήμα του δεν ήτανε σε θέση να κτυπήση τους Γερμανούς. Καλύτερη μια υποχώρηση παρά ένα τέτοιο αποτέλεσμα. Τέλος πάντων αυτό είναι μια σταγώνα στον ωκεανό μέσα στον τιτάνιο αγώνα του ΕΑΜ –ΕΛΑΣ. Το αναφέρω γιατί συνέπεσε πάνου στο Δρομολόγειο που ακολουθούσα για να κατέβω στο χωριό Γιαννιτσοχώρι σαν αδιούχος....>> 

     [1] Κάποια μέρα θα σας παρουσιάσω τον γερόλυκο, με ζωντανές ηχογραφήσεις  μια και ο χρόνος πέρασε από τότε που μου τα διηγήθηκε και με έβαλε να του υποσχεθώ ότι δεν θα τα παρουσιάσω πουθενά.

ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΣΤΟ ΛΕΠΡΕΟ ΤΗΣ 7 ΙΟΥΛΙΟΥ 1944

ΒΑΘΙΑ ΨΥΧΗ

Δημοσιευτηκε τη Δευτέρα στην "Πρωινή"

    Τα γεωγραφικά όρια του δήμου Ζαχάρως είναι δυτικά η θάλασσα, ο Κυπαρισσιακός Κόλπος, ανατολικά η οροσειρά της Βουνούκας, βόρεια το βουνό Λαπίθας και νότια ο ποταμός της Νέδας. Η Βουνούκα ή Μίνθη και κυρίως οι δυτικές παρυφές της προς τη θάλασσα χωρίζουν το δήμο σε δυο λεκανοπέδια, το βόρειο της Ζαχάρως και το νότιο της Ζούρτσας [Φιγαλίας], κάθε μια τα χωριά της.

      Ένα χωριό προς το δρόμο για τη Φιγαλία, σε υψόμετρο 258 μέτρα, είναι το Λέπρεο (Στροβίτσι] με ιστορία από τα Ομηρικά χρόνια.

Σε αυτό το ηρωικό και ιστορικό χωριό στις 7 Ιουλίου 1944 έλαβε χώρα ένα μικρό Ολοκαύτωμα, όπου οι Γερμανοί φασίστες-ναζί κατέκαψαν το χωριό και φόνευσαν, ξεκοιλιάζοντας με τις λόγχες 9 ανθρώπους, το ένα κοριτσάκι 18 μηνών με τη μάνα του.

    Επειδή αυτό το φρικιαστικό συμβάν είναι κάπως άγνωστο στο ευρύ κοινό μια και δεν αναφέρεται στα ιστορικά βιβλία εκείνης της εποχής, το καταγράφουμε για την τιμή και τη δόξα, στηριζόμενοι στις μαρτυρίες Στροβιτσάνων γερόντων και του αντάρτη Γιώργου Ντούφα, ο οποίος δεν συμμετείχε στην επιχείρηση αλλά το συμβάν το αναφέρει στα απομνημονεύματά του ως πατριώτης, Λινιστιάνος που ήταν.

                              Γενικό πλαίσιο του Πολέμου στα μέσα του 1944

     Ο πόλεμος σε όλα τα μέτωπα έχει πλέον κριθεί. Οι στρατιωτικές δυνάμεις αρχίζουν να προελαύνουν και ήδη έχουν κάνει την απόβαση στη Νορμανδία με τι γερμανικές δυνάμεις να προσπαθούν να συγκροτήσουν την άμυνα τους. Στην Ελλάδα έχουν άμεσο μέλημα την τακτική υποχώρηση και την επάνοδο στη Γερμανία. Η Πελοπόννησος ήταν η περιοχή με τη μεγαλύτερη ανάπτυξη των ταγμάτων ασφαλείας και των κουκουλοφόρων προδοτών. Οι μονάδες των Γερμανών στη περιοχή της Πελοποννήσου αλλά και σε όλη τη χώρα, επιδίδονται σε φρικιαστικές θηριωδίες, σφαγές άμαχων κατοίκων ακόμη και παιδιών και αιχμαλώτων, φωτιές και ολοκαυτώματα ολόκληρων χωριών. Δίστομο, Καλάβρυτα, Βιάννος, Κομμένο και λοιπά είναι τόποι μαρτυρίων, εθνικής μνήμης και παλιγγενεσίας. Μαζί και το πολυθρύλητο

μαρτυρικό Λέπρεο στην αποφράδα 7-Ιουλίου 1944. Επειδή τέτοια αποτρόπαια, φονικά συμβάντα σε αμάχους έγιναν και σε άλλες χώρες τεκμαίρεται ότι υπήρχε μια ευρεία στρατηγική αντιμετώπισης της υποστήριξης των αντάρτικων στρατευμάτων με αντίποινα στον άμαχο πληθυσμό.

                           Ιστορικό για το Στροβίτσι

Το Ολοκαύτωμα στο Λέπρεο το 1944!!!

     Μια εκτενή αναφορά για την τιμή και δόξα του 

τραγικού Ολοκαυτώματος στο Λέπρεο, στις 7 

Ιουλίου 1944 από τους φασίστες 

Γερμαναράδες, φιλοξενή-θηκε ΄χτες από την 

εφημερίδα "ΠΡΩΙΝΗ" του Πύργου [σελ.26], που 

είναι η μοναδική που κρατά ένα επίπεδο!

    Είναι  ένα απαύγασμα  από τις τόσες αναρτήσεις 

που έχουμε κάνει μετά τη τιμημένη εκδήλωση που 

κάναμε στο μαρτυρικό χωριό τον Ιούλιο του 2097.

 Είθε εφέτος να την επαναλάβουμε και μάλιστα πιο 

λαμπρή!!!

Το Τιμημένο και Μαρτυρικό Στροβίτσι

    Στο Λέπρεο [Στροβίτσι]  έχουμε αφιερώσει πολλές αναρτήσεις για δύο κύρια θέματα για:

       α] Τα αρχαία μεγαλεία  και τα μνημεία [Αρχαίο Λέπρεο]  [κλικ ΕΔΩ,ΕΔΩ].και

       β] Το Ολοκαύτωμα, κάψιμο του χωριού και το αποτρόπαιο έγκλημα των Γερμανών Ναζί στην Κατοχή κλικ  ΕΔΩ, ΕΔΩ, ΕΔΩ, ΕΔΩ ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ,ΕΔΩ.

     Εύκολα συμπεραίνεται ότι το Λέπρεο είναι το πολύπαθο χωριό της περιοχής μας. Δυστυχώς τα πράγματα μεταξύ των κατοίκων ήσαν οξυμένα, με πολλές προσωπικές αντιπαραθέσεις και εχθροπραξίες πολύ πριν το μεγάλο πόλεμο και την σκληρή Κατοχή. Οπότε στον Εμφύλιο με τις ακραίες πολιτικές αντιπαλότητες τα πάθη οξύνθηκαν στο έπακρο και   συνέβησαν πολύ δυσάρεστα γεγονότα, δολοφονίες και φόνοι. 
     Τραγωδίες! 
      Όλα κατακριτέα και . δυστυχώς με δράστες και θύματα ανθρώπους, συγχωριανούς.

    Στο τελευταίο φύλο της εφημερίδας των Ζουρτσάνων το πρώτο θέμα ήταν η έκθεση Ζωγρφικής του Ζουρτσάνου Χρήστου Δέδε [στο τέλος είναι τα βιογραφικά του στοιχεία]. Ανάμεσα λοιπόν στα εκθέματα ήταν και η ζωγραφιά με μολύβι, έργο του 1994, που αναπαριστά το καμένο Στροβίτσι από τους φασίστες Γερμανούς 7-7-44. Αναπαριστά τον κεντρικό δρόμο, Θολό-Φιγαλίας στο σημείο όπως φαίνεται στη διπλανή φωτογραφία.  

[ Την άλλη βδομάδα θα αναρτήσω μια άλλη, εμπεριστατωμένη  εκδοχή της ενέδρας των ανταρτών στην γέφυρα της Κορακοφωλιάς που προηγήθηκε του μαρτυρικού Ολοκαυτώματος] 

ΓΙΑ ΤΗΝ 7 ΙΟΥΛΙΟΥ 1944, ΤΗΝ ΑΠΟΦΡΑΔΑ ΗΜΕΡΑ ΣΕ ΌΛΗ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΕΠΡΕΟΥ

Γενικό πλαίσιο του πολέμου στα μέσα του 1944

        Ο πόλεμος σε όλα τα μέτωπα έχει πλέον κριθεί. Οι στρατιωτικές δυνάμεις αρχίζουν να προελαύνουν και ήδη έχουν κάνει την απόβαση   στη Νορμανδία με  τις γερμανικές δυνάμεις να προσπαθούν να συγκροτήσουν την άμυνα τους. Στην Ελλάδα έχουν άμεσο μέλημα την τακτική υποχώρηση και την μετάθεση στη Γερμανία.  Η Πελοπόννησος ήταν η περιοχή με τη μεγαλύτερη ανάπτυξη των ταγμάτων ασφαλείας και των κουκουλοφόρων προδοτών. Οι μονάδες των Γερμανών στη περιοχή της Πελοποννήσου αλλά και σε όλη τη χώρα, ιδίως στην Βοιωτία επιδίδονται σε φρικιαστικές θηριωδίες, σφαγές άμαχων κατοίκων ακόμη και παιδιών  και αιχμαλώτων, φωτιές και ολοκαυτώματα ολόκληρων χωριών. Δίστομο, Καλάβρυτα, Βιάννος, Κομμένο και λοιπά είναι τόποι μαρτυρίων, εθνικής μνήμης και παλιγγενεσίας. Μαζί και το πολυθρύλητο μαρτυρικό Λέπρεο (1) στην αποφράδα 7-Ιουλίου 1944.

     Παράλληλα στις άλλες κατεχόμενες χώρες, 14 μέρες πριν τη σφαγή στο Δίστομο, στρατεύματα από την 7η Prinz Eugen Division των SS εκτέλεσαν 834 Σέρβους ως υποστηρικτές του γιουγκοσλάβικου παρτιζάνικου κινήματος. Τον ίδιο καιρό της υποχώρησης 135 Καναδοί στρατιώτες αιχμάλωτοι εκτελούνται και γερμανικά παντζερ πέρασαν πάνω από τα πτώματα τους, ενώ την επόμενη ημέρα στη πόλη Tulle κρεμάστηκαν 99 άτομα. Επίσης στο Οραντούρ Συρ Γκλάν^[2] στη Γαλλία με αφορμής μικρές συγκρούσεις -χωρίς απώλειες- με αντάρτικες δυνάμεις, οι Γερμανικές δυνάμεις εξολόθρευσαν 648 αμάχους(247 γυναίκες 205 παιδιά). Όλα αυτά δείχνουν ότι υπήρχε μια ευρεία στρατηγική αντιμετώπισης της υποστήριξης των αντάρτικων στρατευμάτων με αντίποινα στον άμαχο πληθυσμό.

Ιστορικό για το Στροβίτσι

      Στις  5 Ιουλίου 1944 μια μικρή διμοιρία Γερμανών (2) κατευθύνεται από τη Ζούρτσα στην έδρα των κατοχικών δυνάμεων που ήταν επάνω από το Θολό, κάπου στη θέση των Αγίων Θεοδώρων. Στη γέφυρα της Κορακοφωλιάς, λίγο παραπάνω από το Λέπρεο, πέφτουν σε ενέδρα των ανταρτών. όπου σκοτώθηκε ένας Γερμανός.Οι αντάρτες σώθηκαν από ένα μυδραλιοβόλο(3), που έβαλλε από το διπλανό βουναλάκι που ονομάζεται Φουρκισμένη. Οι δε Γερμανοί μέσω της παρακείμενης ποταμιάς του Θολοπόταμου έφθασαν στην έδρα τους.   Για αυτή την φονική ενέδρα μιλούν ο σεβαστός Παπαγιάννης (4) και ο γερό-Θανάσης Αντωνόπουλος από τη Μοφκίτσα. (5)

Το ΕΑΜ ΣΤΟ ΧΩΡΙΌ

Ζαχαράτος Διονύσης από Κεφαλονιά, διωγμένος επί 4 ης Αυγούστου· πρωτεργάτης- Ανδρικόπουλος Πέτρος (Κουτσοπέτρος) από τη Μουφκίτσα, αγρότης· πολιτικός υπεύθυνος * σώγαμπροι.: Πολυχρονόπουλος Πέτρος, σχολαρχείο· από τα δραστήρια στελέχη-Ηλίας, παπάς * αδέλφια. Μπαγουρδής Ηλίας, δικηγόρος· αγρονόμος της περιοχής. Πολυχρονόπουλος Δημοσθένης, σχολαρχείο· πρώην κοινοτικός σύμβουλος· ερασιτέχνης ψάλτης.Μανουσόπουλος Μιχάλης. Κάτσικας Αντώνης * αγρότες.Ανδρικόπουλος Φώτης, σκοτώθηκε από τις τάξεις του ΔΣΠ.Κρούσκος Δήμος, αδελφός του Νίκου· μυλωνάς λοχίας 3/12 Τάγματος· στην τρίτη αντάρτικη ομάδαΟλυμπίας· λοχίας στο τάγμα του Βασίλη Στυλιανόπουλου· σκοτώθηκε στη μάχη του Πύργου. Γιάννης (Ρέντζος), διμοιρίτης- Γιώργος, σχολαρχείο * εξαδέλφια. Τρίμης Σωτήρης, δημοτικό· έλαβε μέρος στο σπάσιμο της αποθήκης του ΑΣΟ στο Θολό, συνελήφθη,φυλακίστηκε στο Κατάκωλο και σε έξι μήνες, φθινόπωρο 1943, απέδρασε και ανέβηκε στο βουνό. Κουτσούνης Χρήστος, αδελφός του Λάκη. Βλάμης Σταύρος. Τριγάζης Γιάννης. Σεϊντής Γιώργος * χ.σ. Μεσίσκλης Γιάννης, κουνιάδος του Ζαχαράτου. 

    Παρατηρήσεις: Αυτοσύστατη εσωστρεφής οργάνωση, συγγενικών δεσμών, μεικτού χαρακτήρα, υψηλής διαφοροποίησης. Ένταξη: 23 ΕΑΜ

(1) Το Λέπρεο (παλιά Στροβίτσι) είναι ένα χωριό, πριν τη Ζούρτσα, δίπλα στα μνημεία αρχαίου Λεπρέου (δες ΕΔΩ) Πληθυσμός: 762 κάτοικοι (386 Α + 376 Θ). 1916, ΦΕΚ Β78/1916. Ορεινό χωριό (258 μ.), στις παρυφές της Μίνθης.:
(2) Ένας καλός μας φίλος που έχει άμεσες γνώσεις για κείνα τα πράγματα, μας είπε μετά μεγάλης βεβαιότητας που τον διακρίνει ότι ήσαν 5-6 Γερμαναράδες που είχαν επισκεφτεί μια ...φιλότιμη κυρά στη Ζούρτα!

(3 ) Ο φίλος που λέμε παραπάνω ισχυρίζεται ότι το μυδράλιο το χειρίζοταν αποτελεσματικά ένας Ρώσος με έναν Άγγλο.

 (4) Ο Παπαγιάννης από την Πέρα Ρούγα του Λεπρέου, τώρα λειτουργεί στον Άγιο Παντελεήμονα της Ζαχάρως και είναι από τους μορφωμένους παπάδες της πάλαι ποτέ Τριφυλίας. Μειλίχιος και κοινωνικότατος όχι όπως οι περισσότεροι παπάδες της περιφέρειας μας που αν και είναι τούβλα κάνουν τον παντογνώστη, με πρώτον τον περιώνυμο φωστήρα Παπανίκο στο Χωριό μας.(Αξίζει να σας μεταφέρω κάποτε το διάλογο του Παπανίκου με τον τότε φίλο του Αλέξη Κοκώνη στις αρχές που άφησε το κουρείο και έγινε παπάς.) 

(5) Για πολλές δεκαετίες μετά τον πόλεμο ήταν ένας από τους πρώτους μαγαζάτορες  στο Μοναστηράκι, εξού και οι τωρινοί  πολλοί συνεχιστές του.

H εκδήλωση το 2016 για το ολοκαύτωμα της 7 Ιουλίου 1944 που οι Γερμανοί φασίστες έκαψαν το Λέπρεο με 7 θύματα αμάχους

ΤΙΜΗ ΚΑΙ ΔΟΞΑ ΣΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΟΥ ΛΕΠΡΕΟΥ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΓΕΡΜΑΝΑΡΑΔΕΣ ΦΑΣΙΣΤΕΣ

Για εκείνα τα τραγικά γενότα, ομιλεί ένα πραγματικός γερόλυκος που εκείνη την εποχή ήταν λίγο πριν τα είκοσι, που όμως δεν επιθυμεί οποιαδήποτε ...παρουσίαση. 

     Σε τούτο το  μαρτυρικό χωριό, στη συνέχεια διαδραματίσθηκαν δραματικά γεγονότα στα πλαίσια του Εμφυλίου πολέμου. Εκτυλίχθηκε μια από τις πιο μαύρες και τραγικές σελίδες του. Έλαβαν χώρα εντελώς αποτρόπαια και ανεξήγητα εγκλήματα που σπιλώνουν όχι μόνο τα ιδανικά της Εθνικής Αντίστασης αλλά και την ανθρώπινη υπόσταση. Σε μελλοντικές αναρτήσεις θα επιδιώξουμε όλα αυτά να τα φέρουμε στην επιφάνεια μέσα από μαρτυρίες προσώπων που σχετίζονταν άμεσα ή μη με εκείνα τα τραγικά γεγονότα, προσέχοντας την όσο δυνατόν αντικειμενικότητα.  Βεβαίως δεν έχουμε σκοπό την αναμόχλευση παλιών παθών, τουναντίον μάλιστα, όμως η μνήμη πεθαίνει τελευταία, λίγο πριν την ελπίδα. 

Ο ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΚΡΕΣΠΗΣ ΕΧΕΙ 

ΚΑΤΑΘΕΣΕΙ ΤΗΝ ΔΡΑΜΑΤΙΚΗ

 ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΥΤΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΤΟΥ 

ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ «ΤΟ ΧΡΕΟΣ»

7 ΙΟΥΛΙΟΥ 1944: Η ΑΠΟΦΡΑΔΑ ΗΜΕΡΑ ΣΕ ΌΛΗ ΤΗΝ ΜΑΚΡΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΕΠΡΕΟΥ

ΜΕΡΟΣ 2ο

   Μετά την πρώτη δημοσίευση στις 17-6-2015 [κλικ αλλαξε ΕΔΩ,] για το ολοκαύτωμα του Λεπρέου, 7 Ιουλίου 1944, που οι Γερμανοί κατέκαυσαν το χωριό και σκότωσαν 7 κατοίκους 

(μια μικρή 3 χρονών) (1) σήμερα δημοσιεύουμε το 2ο μέρος.  Μαρτυρίες στην 1η ταινία έχουμε από τον Αλέξη Κοκκώνη, Θανάση Σωτηρόπουλο (2), Γιώργο Καρανικόλα και Παπαγιάννη και στη 2η από τον Βασίλη Οικονομόπουλο, Γρηγόρη Βλάμη και Πέτρο Μπαλαδήμα. 

         Πρέπει να τονίσουμε ότι πριν ένα εικοσαήμερο περίπου, οι Γερμανοί είχαν ξανακάψει το χωριό, όχι όμως όλα τα σπίτια αλλά μερικά κατ΄επιλογή. Φυσικά μετά από υποδείξεις ταγματασφαλιτών. 
          Άξιον απορίας είναι ότι πουθενά δεν βρήκαμε γραπτά στοιχεία για το ολοκαύτωμα του Λεπρέου.
   Φυσικό είναι σε πολλά σημεία οι αφηγήσεις να είναι διαφορετικές και κάπου αντικρουόμενες. Υπάρχουν δε και αρκετά ερωτήματα που δεν απαντήθηκαν. Πόσοι Γερμανοί ενεπλάκησαν  στην ενέδρα και πότε ακριβώς έγινε αυτή; Με τους αντάρτες ήσαν και άλλοι μη Έλληνες; (Άγγλος, Ρώσος, τι;). Τότε ποιος ήταν ο Γραμματέας του ΕΑΜ στο Στροβίτσι;(3)

(1) Τραγική αντίφαση δεν είναι  αυτοί οι άνθρωποι που έπραξαν τόσο στυγερά εγκλήματα να εκστασιάζονται επί ώρες κοιτώντας την Ακρόπολη;Η αλλοτρίωση και η πίστη στον Ναζισμό δεν είχε όρια. Το ίδιο συμβαίνει και με τους χρυσαυγίτες.

(2) Στη διατριβή του Παντελή Μούτουλα με θέμα "ΤΟ ΕΑΜ ΣΤΗΝ ΗΛΕΙΑ", που αποτελεί ίσως το μοναδικό σύγγραμμα για όλο το νομό, αναφέρεται σε ένα σημείο το εξής: "Ο Θανάσης Σωτηρόπουλος της μαχητικής ομάδας  βγήκε στον ΕΛΑΣ  μαζί με τον συγχωριανό του Φώτη Γρηγορόπουλο, αλλά σύντομα εγκατέλειψε τους αντάρτες, επέστρεψε στο χωριό του και πέρασε στην "αντίθετη παράταξη" στους χίτες του Ζάρα". Αυτό γράφεται με μεγάλη επιφύλαξη γιατί αναφέρει ως χωριό του τις Τρύπες (Χρυσοχώρι) και ο "δικός μας" δηλώνει Μοφχιτσάνος.΄
(3) Στο έξοχο βιβλίο πάλι του Παντελή Μούτουλα "ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ 1940-1945" με τον υπότιτλο "η περιπέτεια της επιβίωσης, του διχασμού και της απελευθέρωσης" στη σελίδα 424 αναφέρεται "....Για μερικούς η ενότητα ήταν καταναγκαστική ( εννοεί μεταξύ ΕΛΑΣ και ΕΣ-Ενικού Στρατού). Ένα οξύ επισόδιο που προκάλεσε ο Θεοχαρόπουλος-(υπολοχαγός)εις βάρος του υπεύθυνου του ΕΑΜ στο Στροβίτσι, Διονύση Ζαχαράτου, δεν έλαβε συνέχεια, μετά την απειλή του Κώστα Κανελλόπουλου   ότι θα κατέβει ο ίδιος στο χωριό....." Στη δε διατριβή του, που αναφέρουμε παραπάνω και  στον κατάλογο με το ΕΑΜ  στο Στροβίτσι, μας ενημερώνει ότι ο Ζαχαράτος ήταν γαμπρός στο χωριό από την Κεφαλονιά με κουνιάδο τον επίσης ΕΑΜίτη   Γιάννη Μεσίσκλη.